توضیحات : کتاب نهج البلاغه به همراه شرح وقایع تاریخی و ترجمه نوشتهی ابن ابی الحدید، مفسر معروف است. بررسی شرح نهجالبلاغه او نشان میدهد که برخلاف نظر ابن کثیر که وی را شیعی غالی شمرده است،میتوان او را معتزلی معتدلی دانست. او در آغاز کتابش اتفاق همه شیوخ معتزلی خود را بر صحت شرعی بیعت با ابوبکر نقل میکند و تصریح مینماید که از پیامبر اسلام نصّی بر آن بیعت وارد نشده، بلکه تنها انتخاب مردم که هم به اجماع و هم به غیراجماع راه تعیین پیشوا شمرده شده، موجب صحت آن است. بنابراین او در اصول، معتزلی و در فروع، شافعی بودو مشربی بین تسنن و تشیع برای خود انتخاب کرده بود. در مباحث عقیدتی خود در شرح نهج البلاغه، به موافقت با «جاحظ» تصریح دارد به همین جهت او را معتزلی جاحظی میدانند.
اهل سنت بر این باورند که ابن ابی الحدید شیعه بودهاست. یکی از دلایل اصلی آنها این است که ابن ابی الحدید، معتزلی بودهاست و حال آنکه هیچکدام از علمای اهل سنت معتزلیها را اهل سنت نمیدانند. بعلاوه ابن ابی الحدید در شرحی که بر نهج البلاغه نوشته است در موضوعات مناقشهای که بین اهل سنت و شیعیان وجود دارد، از شیعیان دفاع کردهاست. به طور مثال در شرحی که بر نهج البلاغه نوشته است، فدک را متعلق به فاطمه و ابوبکر و عمر را غاصب دانسته. همچنین برخی از علمای شیعه همچون آیتالله قمی و آیتالله خوانساری، وی را شیعه مذهب میدانند.
توضیحات : فاطمه بنت محمد دختر محمد و خدیجه، همسر علی بن ابیطالب و مادر دو امام شیعه است. او از شخصیتهای بسیار احترامآمیز برای تمامی مسلمانان (به ویژه شیعیان) است. در مورد روز دقیق تولد و مرگ او توافق چندانی نیست. او مدتی پس از مرگ پدرش محمد درگذشت و در قبرستان بقیع دفن شدهاست. برخلاف منابع مذهبی بسیاری که در مورد فاطمه وجود دارد، گزارش ها خالص تاریخی زیادی در مورد زندگی او وجود ندارد. اطلاعات خالص تاریخی در مورد فاطمه بسیار اندک می باشند و بیشتر گزارش ها تنها برگهایی نامهم از زندگی وی را پوشش می دهد. در منابع اهل سنت فاطمه بر روی شخصیت او به عنوان بانوی پرهیزکار با ایمان تاکید می کنند. این منابع بخصوص در مورد فاطمه بعنوان دختر پیامبر مسلمانان، زندگی زاهدانه او، و شخصیت او بعنوان الگوی تقوا تاکید دارند. وی از چهارده معصوم در نزد شیعیان دوازدهامامی است.
توضیحات : علی بن ابی طالب در مکه به دنیا آمد، پدرش ابوطالب و مادرش فاطمه بنت اسد بود. در خانه محمد پرورش یافت و در حالی که حدود ده سال بیشتر نداشت، اولین مردی بود که دعوت محمد به اسلام را پذیرفت و با او بیعت کرد. علی زمانی که پیامبر در مکه اسلام را تبلیغ میکرد و مورد آزار و اذیت مشرکان قرار میگرفت، یار و مددکار او بود. هنگام هجرت محمد، علی به جای وی در بسترش خوابید تا نقشه قتل پیامبر را خنثی کند و او بتواند از مکه بگریزد؛ سپس امانات وی را ادا نمود و به همراه فاطمه زهرا، مادرش و زنی دیگر به مدینه هجرت کرد. در سال دوم پس از هجرت محمد گفت که به فرمان خدا وی را به همسری دخترش فاطمه در میآورد که حاصل این ازدواج چهار فرزند از جمله حسن و حسین بود. در طول دورانی که پیامبر اداره جامعه مسلمانان در مدینه را بر عهده داشت علی او را یاری میکرد و در تمام جنگها به جز جنگ تبوک شرکت داشت. همچنین وی حامل پیامها و دستورات او بود. محمد هنگام بازگشت از آخرین حج خود در غدیر خم، او را «مولای مسلمانان» معرفی کرد و مردم با او بیعت کرده و تبریک گفتند و این از دید شیعیان به معنی معرفی علی به جانشینی پیامبر است